दिल्ली-एनसीआरमध्ये वायू प्रदूषणाची समस्या दिवसेंदिवस अधिक गंभीर होत चालली आहे. मंगळवारी सकाळी राजधानी दिल्लीचा सरासरी एअर क्वालिटी इंडेक्स (AQI) 303 इतका नोंदवला गेला, जो ‘खराब’ ते ‘अतिगंभीर’ श्रेणीत मोडतो. प्रदूषणामुळे हवेत धूर, धूळ आणि धुरक्याचे प्रमाण वाढल्याने नागरिकांच्या आरोग्यावर गंभीर परिणाम होत आहेत.
हवामान विभाग आणि केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळ (CPCB) यांच्या मते, सध्या दिल्लीतील आनंद विहार, पंजाबी बाग, आरके पुरम, आणि शाहदरा येथे AQI 350 पेक्षा अधिक नोंदवला गेला आहे. काही ठिकाणी तर AQI 400 च्या पुढे गेल्याने परिस्थिती ‘गंभीर’ श्रेणीत पोहोचली आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, दिल्ली आणि आसपासच्या भागात वाढलेले शेतीतील पराली जाळणे, वाहनांचे धूर उत्सर्जन आणि बांधकामातील धूळकण हे प्रदूषण वाढण्यामागील प्रमुख घटक आहेत. त्यातच पश्चिमी विक्षोभामुळे वाऱ्याचा वेग कमी झाल्याने धुरकं हवेत अडकून राहतंय, ज्यामुळे हवेची गुणवत्ता आणखी बिघडली आहे.
सरकारने परिस्थिती लक्षात घेऊन GRAP (Graded Response Action Plan) लागू केला आहे. त्यानुसार, बांधकाम कामे थांबवणे, डिझेल वाहनांवर निर्बंध, आणि शाळांमध्ये वेळोवेळी ऑनलाइन वर्ग सुरू करण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत.
डॉक्टरांनी नागरिकांना सल्ला दिला आहे की, शक्यतो घराबाहेर कमी वेळ घालवावा, N95 मास्कचा वापर करावा, आणि लहान मुले व ज्येष्ठ नागरिकांनी विशेष काळजी घ्यावी.
दरम्यान, दिल्लीचे मुख्यमंत्री अरविंद केजरीवाल यांनी केंद्र सरकारकडे राष्ट्रीय स्तरावर प्रदूषण नियंत्रण धोरण तयार करण्याची मागणी केली आहे. त्यांनी म्हटलं की, “हा फक्त दिल्लीचा नाही, तर संपूर्ण उत्तर भारताचा प्रश्न आहे — आणि सर्व राज्यांनी एकत्रितपणे उपाययोजना करणे गरजेचे आहे.”
