अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी पुन्हा एकदा भारत-पाकिस्तानमधील लष्करी तणाव थांबवण्यासाठी आपण व्यापाराचा वापर केल्याचा दावा केला होता. मात्र, काँग्रेसचे ज्येष्ठ नेते शशि थरूर यांनी हे दावे ठाम शब्दांत फेटाळून लावत ट्रम्प यांच्या वक्तव्यांची पोलखोल केली आहे. थरूर यांनी स्पष्ट केले की, शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी व्यापाराचा कोणताही दबाव, धमकी किंवा अट घालण्यात आलेली नव्हती.
सोमवारी प्रसारमाध्यमांशी बोलताना शशि थरूर म्हणाले की, मे महिन्यातील भारत-पाक तणावाच्या पार्श्वभूमीवर संघर्ष थांबवण्यासाठी पाकिस्तानकडूनच संपर्क साधण्यात आला होता, अमेरिकेकडून व्यापारासंदर्भातील कोणतीही भूमिका मांडण्यात आलेली नव्हती. ट्रम्प सातत्याने आपण व्यापाराच्या माध्यमातून दोन्ही देशांवर दबाव टाकल्याचा दावा करत असले, तरी त्याला कोणताही ठोस आधार नाही, असेही त्यांनी ठामपणे सांगितले.
थरूर पुढे म्हणाले की, भारताचे परराष्ट्र धोरण स्वायत्त असून ते कोणत्याही बाह्य दबावाखाली चालत नाही. भारताने नेहमीच आपल्या राष्ट्रीय हिताला प्राधान्य दिले आहे आणि सीमावाद किंवा लष्करी संघर्षाच्या बाबतीत निर्णय हे देशांतर्गत पातळीवरच घेतले जातात. “भारत आणि पाकिस्तानमधील संवाद किंवा तणाव कमी होणे हे कोणत्याही तिसऱ्या देशाच्या व्यापारधमकीमुळे घडले, असे म्हणणे चुकीचे आणि दिशाभूल करणारे आहे,” असेही त्यांनी नमूद केले.
राजकीय विश्लेषकांच्या मते, ट्रम्प यांचे हे दावे आंतरराष्ट्रीय व्यासपीठावर स्वतःची प्रतिमा उंचावण्यासाठी केले जात असावेत. मात्र, शशि थरूर यांच्या या स्पष्ट वक्तव्यामुळे भारताची भूमिका पुन्हा एकदा ठामपणे जगासमोर आली आहे. भारत कोणत्याही दबावाला बळी न पडता शांतता आणि स्थैर्यासाठी राजनैतिक मार्गांचा अवलंब करतो, हे यातून अधोरेखित झाले आहे. दरम्यान, काँग्रेस पक्षानेही थरूर यांच्या भूमिकेला पाठिंबा देत, भारताच्या परराष्ट्र धोरणावर संशय निर्माण करणाऱ्या विधानांपासून दूर राहावे, असा अप्रत्यक्ष संदेश आंतरराष्ट्रीय नेत्यांना दिला आहे. या प्रकरणामुळे भारत-अमेरिका संबंधांवर फारसा परिणाम होणार नाही, मात्र ट्रम्प यांच्या दाव्यांवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.
