मुंबई : मराठा आरक्षणासाठी लढणारे मराठा हक्क चळवळीचे नेते मनोज जरांगे पाटील यांच्या नेतृत्वाखाली सुरु झालेले आंदोलन अधिक तीव्र होत चालले आहे. शुक्रवारी मुंबईत आजाद मैदानावर झालेल्या या आंदोलनामुळे संपूर्ण शहर ठप्प झाले होते. शनिवारी (३० ऑगस्ट) या आंदोलनाचा दुसरा दिवस असून, वाहतूक कोंडी होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
मनोज जरांगे यांनी अनिश्चितकालीन उपोषण सुरु केले असून, मराठा समाजाला ओबीसी (इतर मागासवर्गीय) प्रवर्गात समाविष्ट करण्याची मागणी ते सातत्याने करत आहेत. मुंबई पोलिसांनी त्यांना एका दिवसाची परवानगी दिली असली, तरी जरांगे यांनी ती धुडकावून लावत “परवानगी असो वा नसो, आंदोलन होणारच,” असे स्पष्ट केले. त्यांनी सरकारवर आरोप करताना म्हटले – “सरकारला मराठा समाज नकोसा झाला आहे. ते आरक्षण द्यायला तयार नाहीत. जर एक दिवसाची परवानगी देऊ शकतात, तर कायमस्वरूपी का नाही?”
आंदोलनाची ठळक वैशिष्ट्ये
🔹 हजारो समर्थक शुक्रवारी आजाद मैदानावर जमले होते. सीएसएमटी, चर्चगेटसारख्या परिसरात त्यांनी मुक्काम केला. 🔹 जरांगे यांनी इशारा दिला आहे की, पुढील दोन दिवसात सरकारने प्रतिसाद दिला नाही तर ते पाणी प्यायचेही बंद करतील. 🔹 आंदोलनकर्त्यांसाठी चहा, पाणी, शौचालये जाणीवपूर्वक बंद केल्याचा आरोप जरांगे यांनी केला. “हे ब्रिटीशांपेक्षा वाईट आहे. मराठ्यांना अपमानित केले जात आहे,” असे ते म्हणाले. 🔹 बीड, परभणी, उस्मानाबादसह राज्याच्या कानाकोपऱ्यातून लोक मोठ्या संख्येने आले आहेत. काहींनी एक महिना पुरेल इतका राशन व चुलींसह तयारी करूनच मुंबई गाठली आहे. 🔹 पावसामुळे अनेकांनी सीएसएमटी, बीएमसी मुख्यालयाच्या पायऱ्या, बस थांबे, मेट्रो स्थानकात आसरा घेतला. काहींनी पावसाळी कपडे घालून आंदोलनात सहभाग सुरू ठेवला. 🔹 नवी मुंबईतील सकाळ मराठा समाजाने आंदोलनकर्त्यांसाठी निवारा, अन्न, पाणी आणि इतर सोयी उपलब्ध करून दिल्या आहेत. वाशीतील सिडको एक्झिबिशन सेंटरमध्ये ४०-५० हजार लोकांसाठी व्यवस्था केली आहे.
सरकारची भूमिका
महाराष्ट्राचे उपमुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी सांगितले की, “आम्ही मागील सरकारच्या काळात मराठ्यांना १० टक्के आरक्षण दिले होते. आता पुन्हा नव्या मागण्यांचा कायदेशीर तोडगा काढणे आवश्यक आहे. केवळ आश्वासने पुरेशी नाहीत.” त्यांनी पुढे म्हटले की, “मराठा आणि ओबीसी समाजात दुरावा निर्माण होऊ नये. काही जण मुद्दामून द्वेष निर्माण करण्याचा प्रयत्न करत आहेत. त्यामुळे कॅबिनेट उपसमिती चर्चेसाठी पुढाकार घेणार आहे.”
दरम्यान, पाणीपुरवठा मंत्री राधाकृष्ण विखे पाटील यांना जरांगे यांच्याशी चर्चा करण्याची जबाबदारी सोपवण्यात आली आहे. शुक्रवारी ते शिर्डीतून मुंबईत पोहोचले असून, चर्चेनंतर निर्णय होण्याची शक्यता आहे.
मनोज जरांगे यांचा लढाऊ इशारा
“मी आता मागे हटणार नाही. मराठा आरक्षणासाठी गोळ्या खायलाही तयार आहे. तुरुंगात टाकले तरी तिथेच उपोषण सुरू ठेवीन,” असे ते म्हणाले.
या आंदोलनामुळे मुंबईतील सार्वजनिक वाहतूक, रस्ते आणि नागरिकांचे दैनंदिन जीवन विस्कळीत होण्याची भीती व्यक्त होत आहे. पुढील काही दिवस या आंदोलनाचे परिणाम राज्याच्या राजकारणावर आणि सरकारच्या निर्णय प्रक्रियेवर दूरगामी ठरणार हे निश्चित आहे.
